Alles is politiek

Alles is politiek (maar politiek is niet alles, waarschuwde theoloog Kuitert). Het persoonlijke is politiek, schreef feministe Hedy d’Ancona in de jaren zeventig. Op de volgende pagina’s (scroll naar beneden):

‘De sociale kwestie is terug op de agenda’ (Tony Judt: Ill Fares the Land. A Treatise On Our Present Discontent). ‘Het meest urgente politieke en economische project: omgaan met de religie van de data’ (Yuval Noah Harari: Homo Deus: A Brief History of Tomorrow). ‘Nee zeggen tegen Trump is niet genoeg’ (Naomi Klein: No Is Not Enough. Defeating the New Shock Politics). ‘Wat op het spel staat? Alles.’ (Philipp Blom: Was auf dem Spiel steht). ‘Een economie waarin ieder zich kan ontplooien volgens gedeelde waarden.’ (Joseph E. Stiglitz:  Freefall. America, Free Markets, and the Sinking of the World Economy).

‘De sociale kwestie is terug op de agenda’

Het nieuwe economische marktdenken dateert van ver terug en het berust eigenlijk op een misverstand, analyseert de Britse historicus Tony Judt (1948 – 2010) in zijn gedreven intellectueel testament. Economen van de University of Chicago, de ‘Chicago boys,’ hadden grote invloed op de revolutie van Margaret Thatcher en Ronald Reagan, waarin de overheid van de oplossing, het met alle macht terug te dringen probleem werd. …


‘Het meest urgente politieke en economische project: omgaan met de religie van de data’

De Israëlische historicus Yuval Noah Harari (1976) zet wezenlijke vragen op scherp over wat het betekent mens te zijn en méér dan een verzameling ‘biologische algoritmen’ en patronen-herkenners. Hij schrijft dit in zijn boek Homo Deus. Met ‘Deus’ (god) bedoelt hij dat we ons, nu honger, ziekte en oorlog ons minder bezighouden, richten op onsterfelijkheid, geluk en goddelijkheid. Voor die vermeende goddelijke almacht (en gratis internet en grappige kattenfilmpjes) leveren we betekenis in. …


‘Nee zeggen tegen Trump is niet genoeg.’

Trump als president had de Canadese schrijfster en activiste Naomi Klein (1970) niet voorspeld en nog minder gewild (ze steunde de progressieve Bernie Sanders) maar verklaren kan ze het als geen ander. Trump is de exponent van wat ze in twee eerdere boeken beschreef: No Logo (1999) over de opkomst van branding, het merkendenken en The Shock Doctrine (2007), over (ondertitel) The Rise of Disaster Capitalism


‘Wat op het spel staat? Alles.’

De Duitse historicus Philipp Blom (1970) beschreef in The Vertigo Years (2008) de jaren voorafgaand aan de Eerste Wereldoorlog zónder de kennis van daarna. Anno nu weet hij werkelijk niet hoe het verder gaat. Zorgen heeft hij wel: over digitalisering bijvoorbeeld, die een oligarchie aan de macht kan brengen op basis van ‘Big Data, totale Überwachung, unbegrentztes Geld und allwissende Algorith­men’. Men­sen zijn data­stro­men geworden die geoogst, gebundeld en verhan­deld wor­den …


‘Een economie waarin ieder zich kan ontplooien volgens gedeelde waarden.’

De Amerikaanse econoom en Nobelprijswinnaar Joseph Stiglitz (1943) keek terug op de oorzaken van de economische crisis van 2008. Hoe kon die ontstaan, wat deden overheden vervolgens en wat hebben we van alle kostbare fouten geleerd voor de volgende crisis? Wat mogen we eigenlijk verwachten dat  het financieel en economisch systeem ons brengt? Een on-Amerikaans geluid …